Ένα μηχανικό ρολόι είναι μια μικρή μηχανή που δουλεύει ασταμάτητα: ο τροχός ισορροπίας ταλαντώνεται περίπου 28.800 φορές την ώρα, δηλαδή πάνω από 250 εκατομμύρια φορές τον χρόνο. Όπως κάθε μηχανή, χρειάζεται καθαρισμό και νέα λιπαντικά ανά τακτά διαστήματα. Το ερώτημα είναι ποια είναι αυτά τα διαστήματα.
Τι λένε οι κατασκευαστές
Οι μεγάλοι οίκοι δίνουν διαφορετικές συστάσεις, γιατί χρησιμοποιούν διαφορετικά λιπαντικά και διαφορετικές κατασκευές:
- Η Rolex συστήνει service περίπου κάθε 10 χρόνια, «ανάλογα με το μοντέλο και τη χρήση».
- Η Omega συστήνει 5 έως 8 χρόνια.
- Οι περισσότεροι άλλοι οίκοι και οι ανεξάρτητοι ωρολογοποιοί μιλούν για 4 έως 6 χρόνια, ειδικά για ρολόγια που φοριούνται καθημερινά ή έρχονται σε επαφή με νερό.
Η δική μας εμπειρία: τα διαστήματα των κατασκευαστών ισχύουν για ρολόγια που φοριούνται κανονικά και δεν έχουν πάθει κάτι. Ένα ρολόι που φοριέται κάθε μέρα, ιδρώνει, πηγαίνει στη θάλασσα και δέχεται χτυπήματα φθείρεται πιο γρήγορα από ένα που βγαίνει από τη θήκη τα Σαββατοκύριακα.
Τι φθείρεται μέσα στο ρολόι
Τα λιπαντικά ενός μηχανισμού είναι ελάχιστα σε ποσότητα, σταγόνες μικρότερες από κεφάλι καρφίτσας, και με τον καιρό ξεραίνονται ή απλώνουν. Όταν συμβεί αυτό, το μέταλλο τρίβεται πάνω σε μέταλλο: οι άξονες των τροχών φθείρονται, οι τριβείς σημαδεύονται και τα ρινίσματα που δημιουργούνται επιταχύνουν τη φθορά. Το ρολόι μπορεί να «δουλεύει» για χρόνια σε αυτή την κατάσταση, αλλά κάθε χρόνος προσθέτει ανταλλακτικά στο επόμενο service.
Παράλληλα γερνούν οι φλάντζες: το καουτσούκ σκληραίνει και παύει να σφραγίζει. Γι’ αυτό η στεγανότητα ενός ρολογιού δεν είναι δεδομένη για πάντα, ακόμη κι αν δεν έχει ανοιχτεί ποτέ.
Έξι σημάδια ότι ήρθε η ώρα
- Χάνει ή κερδίζει περισσότερο από πριν. Απόκλιση που αλλάζει μέσα σε λίγους μήνες σημαίνει ότι κάτι άλλαξε στον μηχανισμό.
- Μικρότερη αυτονομία. Ένα ρολόι με 48 ώρες αυτονομία που σταματάει μέσα στη νύχτα έχει τριβές που δεν έπρεπε.
- Η κορώνα κουρδίζει ή ρυθμίζει με δυσκολία. Φθαρμένο ελατήριο, ξεραμένο λιπαντικό ή φθαρμένη φλάντζα κορώνας.
- Θόλωμα ή σταγόνες κάτω από το κρύσταλλο. Έχει μπει υγρασία. Δεν περιμένει: την ίδια εβδομάδα στο εργαστήριο.
- Ο ρότορας ακούγεται. Τρίξιμο ή μεταλλικός ήχος όταν κουνάτε το χέρι σημαίνει φθαρμένο άξονα ρότορα.
- Πέρασαν πολλά χρόνια. Ακόμη κι αν όλα φαίνονται καλά, μετά από 6 με 8 χρόνια ένας έλεγχος στον χρονοκομπαράτορα δείχνει τι συμβαίνει μέσα.
Το ρολόι που δεν φοριέται
Ένα ρολόι που μένει στο συρτάρι δεν «ξεκουράζεται». Τα λιπαντικά ξεραίνονται είτε δουλεύει είτε όχι, και όταν το ξανακουρδίσετε μετά από χρόνια ο μηχανισμός ξεκινά στεγνός. Αν έχετε ένα κληρονομημένο ρολόι που δεν έχει λειτουργήσει για καιρό, μην το κουρδίσετε: φέρτε το πρώτα για έλεγχο. Δείτε και τη σελίδα Vintage ρολόγια.
Και τα ρολόγια μπαταρίας;
Τα quartz έχουν λιγότερα κινούμενα μέρη, αλλά χρειάζονται κι αυτά φροντίδα: αλλαγή μπαταρίας μόλις αδειάσει (μια μπαταρία που μένει άδεια μπορεί να διαρρεύσει), νέα φλάντζα σε κάθε άνοιγμα και καθαρισμό του μηχανισμού κάθε μερικά χρόνια. Δείτε τη σελίδα Αλλαγή μπαταρίας.
Ο ετήσιος έλεγχος που κοστίζει λίγα λεπτά
Ανεξάρτητα από το πότε έγινε το τελευταίο service, ένας έλεγχος στεγανότητας μία φορά τον χρόνο, ιδανικά πριν το καλοκαίρι, προλαβαίνει τη μεγαλύτερη αιτία ακριβών επισκευών: την υγρασία. Γίνεται στο μηχάνημα πίεσης, χωρίς να ανοίξει το ρολόι, όσο περιμένετε.
Συχνές ερωτήσεις
Το ρολόι μου δουλεύει μια χαρά. Χρειάζεται service;
Αν έχουν περάσει περισσότερα από 6 με 8 χρόνια, ναι, ακόμη κι αν δεν έχει σύμπτωμα. Το προληπτικό service είναι πάντα φθηνότερο από την επισκευή φθαρμένων εξαρτημάτων.
Πόσο διαρκεί ένα service;
Εξαρτάται από το ρολόι και τη διαθεσιμότητα των ανταλλακτικών. Σας δίνουμε γραπτά τον χρόνο μαζί με το κόστος, μετά τον δωρεάν έλεγχο.
Μπορώ να στείλω το ρολόι από άλλη πόλη;
Ναι, με ασφαλισμένο courier από όλη την Ελλάδα. Δείτε πώς στη σελίδα Επικοινωνία.